login

Het Metalen Scharnierpunt (HMS) op eigen benen

Praktijkopdrachten voor vmbo’ers die nauw aansluiten bij de eisen van het bedrijfsleven én de interesses van jongeren. Dat is kort gezegd de formule van Het Metalen Scharnierpunt (HMS). Een relatief nieuwe onderwijsmethode, mede op gang gebracht door subsidies van A+O Metalektro en OOM, die veel lof oogst. Vanaf dit jaar komt HMS op eigen benen te staan.

Betrokkenen vertellen over hun ervaringen met de succesformule die op steeds meer scholen wordt geïntroduceerd. “De afgelopen projectperiode is erg voorspoedig verlopen. Mede door de betrokkenheid en bijdragen van de opleidingsfondsen A+O en OOM, want zonder hen zouden we dit punt niet hebben bereikt.” Aldus een enthousiaste Adri Pijnenburg, die vanuit de Stichting Consortium Beroepsonderwijs het project HMS leidt.

HMS is een nieuwe didactiek met aantrekkelijke praktijkopdrachten, die vmbo-leerlingen stap voor stap begeleidt om een concreet product te maken. In die opdrachten krijgen leerlingen alle benodigde vakkennis, vaardigheden en competenties voor de technische vakken mee, plus de avo-vakken (algemeen vormend onderwijs). Van oorsprong is HMS gericht op de metaal en Metalektro; inmiddels zijn er praktijkopdrachten voor de smalle en brede afdelingen vmbo Techniek.

Aantrekkelijk

“Achter HMS schuilt een sterke visie”, licht Adri Pijnenburg toe. “We werken met aantrekkelijke opdrachten waarvan leerlingen denken: ‘wow, die wil ik maken’. In die opdrachten moet vakinhoudelijk voldoende diepgang zitten. Bedrijven klagen bijvoorbeeld regelmatig dat studenten en werknemers onvoldoende in staat zijn om tekeningen te lezen. Daarom vestigen we daar in de opdrachten extra aandacht op. Er wordt veel tijd besteed aan het ontwikkelen van de praktijkopdrachten, want die vormen de motor om kennis over te brengen.”
Een andere belangrijke pijler van HMS is de relatieversterking van het vmbo met het bedrijfsleven en het mbo. Zo kunnen bedrijven helpen met het ontwikkelen van de opdrachten of leerlingen een deel van de opdrachten op hun werkvloer laten uitvoeren. Uiteindelijk is het de bedoeling dat jongeren enthousiast worden over werken in de metaaltechniek en voor een technische vervolgopleiding kiezen. Ze leren werken volgens zeven stappen, van oriëntatie via ontwerp en feitelijke productie tot nazorg, die ook in het bedrijfsleven gangbaar zijn.

Echt nadenken

Henk Meeuwissen van CSi Industries, producent van product handling systemen in Raamsdonksveer: “Het gaat bij HMS-opdrachten niet alleen om het maken van een product, maar het proces waarlangs dat gebeurt. Leerlingen moeten echt nadenken over de totstandkoming van een product. Zo sluit het onderwijs beter aan bij de vraag van bedrijven. Wat mij betreft mogen nog veel meer scholen deze onderwijsmethode oppikken.”
Ook scholen zelf zijn over de nieuwe methodiek te spreken. Locatiedirecteur vmbo Leen Prins van het Schoonhovens College: “De samenwerking met het bedrijfsleven vinden wij erg belangrijk. De leerlingen maken bijvoorbeeld een blikjespers en voeren het zetwerk uit bij een bevriend bedrijf met een CNC-zetbank. Zo maken ze kennis met het bedrijf, bedrijfsprocessen, werknemers en verschillende mogelijkheden binnen de metaaltechniek. Dat is pure winst voor iedereen, zeker als je bedenkt dat 85% van de leerlingen uiteindelijk binnen de eigen regio gaat werken.”

Grote omslag

Docent Wilbert Hendriks van het college Den Hulster in Venlo: “In de oude situatie reikten wij als docenten steeds de informatie aan; nu moeten leerlingen zich zelf gaan oriënteren op een opdracht en ons om input vragen. Dat is een grote omslag. Docenten monitoren waar de leerlingen staan, met de praktijkopdrachten als leidraad. Ik ben er erg enthousiast over.” Op het Goes Lyceum geven sectordirecteur vmbo Adri Gans en docent Jaap van der Welle aan dat de opdrachten erg populair zijn, maar dat het steeds doorlopen van de zeven stappen voor veel vmbo’ers wel wat hoog gegrepen is. Van der Welle: “Dat is toch te veel theorie. Daarom doorlopen we nu per project één stap.”

Gave scooterkrik

Leerling Metaal Sander Steenbakker (17) vat zijn mening samen: “Vroeger maakte je een paar lasjes en dat was het dan. Nu maak je via zeven stappen echt een barbecue of scooterkrik. Gaaf, want je mag hem mee naar huis nemen en dan kun je hem echt gebruiken!”
Projectleider Adri Pijnenburg is content met alle positieve reacties. “Evidence-based onderzoek heeft aangetoond dat HMS inderdaad een hoger onderwijsrendement oplevert. Daarom worden studenten van de lerarenopleiding aan de Fontys Hogeschool Eindhoven nu ook opgeleid in deze didactiek. Onze grootste uitdaging voor de komende jaren is het verder verduurzamen van HMS. We willen HMS echt borgen; dat is een langdurig proces.”

Sneeuwbaleffect

Hans Mulder, programmamanager onderwijs bij A+O concludeert: “HMS heeft veel meer opgeleverd dan verwacht. Zowel wat betreft het aantal praktijkopdrachten dat is ontwikkeld als het aantal duurzame relaties dat nu al is opgebouwd tussen vmbo-scholen en bedrijven. Het mooie is, dat er een sneeuwbaleffect ontstaat: vanuit de praktijkopdrachten worden weer nieuwe initiatieven geboren zoals docentenstages en open dagen. HMS is wat A+O en OOM betreft dus een groot succes. Er is bovendien een goede structuur neergezet om straks op eigen kracht verder te kunnen.”

Meer informatie

Adri Pijnenburg, Stichting Consortium Beroepsonderwijs, tel: (033) 246 04 47, e-mail: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken..">Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken..